PHÂN TÍCH CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH LỰA CHỌN QUY TẮC INCOTERMS CỦA DOANH NGHIỆP TẠI CÁC KHU CÔNG NGHIỆP HẢI PHÒNG

Tóm tắt

Nghiên cứu này xác định và xếp hạng mức độ quan trọng của các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn quy tắc Incoterms 2020 của các doanh nghiệp tại Khu công nghiệp Hải Phòng. Sử dụng phương pháp tích hợp Delphi và Phân tích cấp bậc mờ (Fuzzy AHP) với hội đồng 27 chuyên gia, nghiên cứu đã lượng hóa 19 biến quan sát thuộc 3 nhóm nhân tố: Nội tại doanh nghiệp, Hàng hóa & Thương mại, và Môi trường & Logistics. Kết quả cho thấy nhóm "Môi trường & Logistics" có tác động mạnh nhất với trọng số 0,4623. Cụ thể, nhân tố "Hạ tầng cơ sở và năng lực cảng" dẫn đầu toàn cục (GW = 0,1225), tiếp theo là "Kiến thức và đào tạo về Incoterms" và "Biến động cước và phụ phí". Nghiên cứu khẳng định lợi thế hạ tầng cảng nước sâu là động lực chính thúc đẩy doanh nghiệp giành quyền kiểm soát vận tải. Tuy nhiên, thực trạng duy trì phương thức "mua CIF, bán FOB" hiện nay là sự pha trộn giữa chiến lược quản trị rủi ro chủ động trước biến động cước biển toàn cầu, kết hợp với sự e ngại do chậm cập nhật kiến thức về các giải pháp Incoterms hiện đại. Từ đó, nghiên cứu đề xuất các hàm ý quản trị giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí và rủi ro thông qua việc chuyển dịch sang các điều kiện giao hàng chủ động như FCA hoặc DAP

Abstract

This study identifies and ranks the criticality of factors influencing the selection of Incoterms rules 2020 by enterprises in Hai Phong Industrial Zones. By employing an integrated approach of the Delphi technique and Fuzzy Analytic Hierarchy Process (Fuzzy AHP) with a panel of 27 experts, the research systematizes and quantifies 19 observed variables across three categories: Internal Capability, Cargo & Trade, and Environment & Logistics. Empirical results indicate that the "Environment & Logistics" group exerts the most significant impact with a weight of 0.4623. Specifically, "Seaport Infrastructure and Capacity" ranks first in global weight (GW = 0.1225), followed by "Knowledge and Training on Incoterms" (GW = 0.1069) and "Freight and Surcharge Fluctuations" (GW = 0.0994). The study confirms that the locational advantage of deep-water ports is a primary driver encouraging enterprises to secure transport control. However, the paradox of maintaining the traditional "Buy CIF, Sell FOB" habit persists due to knowledge barriers and pressures from the volatile maritime freight market. Consequently, the research proposes managerial implications to help businesses optimize costs and manage supply chain risks by shifting toward proactive delivery terms such as FCA or DAP.

Keywords: Incoterms 2020, Fuzzy AHP, Industrial zones, Hai Phong, Logistics.